Obligatoryjne stosowanie przez Sąd dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów uznane przez TK za niekonstytucyjne !!!
W dniu 4 czerwca 2024 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok, w którym uznał, że art. 42 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2024 r. poz. 17), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541), w zakresie, w jakim obliguje sąd do orzeczenia zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio w razie popełnienia przestępstwa określonego w art. 178a § 4 ustawy – Kodeks karny, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego ma fundamentalne znaczenie dla osób skazanych na dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na podstawie art. 178a § 4 k.k. Wyrok ten otwiera drogę do wznowienia postępowania karnego, co jest możliwe na podstawie art. 540 Kodeksu postępowania karnego.
Art. 540 kpk określa przesłanki, na podstawie których można wznowić postępowanie karne. Jedną z tych przesłanek jest sytuacja, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego, na podstawie którego wydano orzeczenie, z Konstytucją RP. W takim przypadku osoba skazana ma prawo złożyć wniosek o wznowienie postępowania, podnosząc, że skazanie było oparte na przepisie uznanym za niekonstytucyjny.
W celu wznowienia postępowania karnego na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, osoba skazana powinna podjąć następujące kroki:
- Złożenie wniosku o wznowienie postępowania sporządzony przez radcę prawnego lub adwokata: wniosek ten powinien być złożony do sądu, który wydał orzeczenie w pierwszej instancji. Wniosek musi zawierać uzasadnienie, w którym wskazuje się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego oraz jego wpływ na wcześniejsze orzeczenie sądu. W wypadku wniosku o wznowienie postępowania wprowadzony przymus radcowsko-adwokacki polegający na tym, że wniosek może zostać sporządzony tylko przez adwokata lub radcę prawnego.
- Uwzględnienie wniosku: Sąd, po rozpoznaniu wniosku, może uwzględnić wniosek i wznowić postępowanie. Oznacza to, że sąd ponownie rozpatrzy sprawę, biorąc pod uwagę orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego i wynikającą z niego niekonstytucyjność stosowanego przepisu.
- Nowe rozstrzygnięcie: po wznowieniu postępowania, sąd wydaje nowe orzeczenie, które będzie zgodne z aktualnym stanem prawnym, uwzględniającym wyrok Trybunału Konstytucyjnego.
Osoby skazane na podstawie art. 178a § 4 k.k. na dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych mają teraz realną szansę na zmianę swojego wyroku. Wznowienie postępowania może prowadzić do uchylenia dożywotniego zakazu i nałożenia sankcji, które będą zgodne z nowym stanem prawnym.
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. otwiera nowe możliwości dla osób skazanych na podstawie art. 178a § 4 k.k. Wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 540 kpk jest skutecznym narzędziem prawnym, które pozwala na korektę orzeczeń wydanych na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne. Skazani powinni jak najszybciej podjąć odpowiednie kroki prawne, aby skorzystać z tej możliwości. Jednakże należy mieć na uwadze, że do dnia dzisiejszego wyrok TK nie został opublikowany w dzienniku urzędowym Monitor Polski, co skutkuje brakiem możliwości wznowienia postępowania w indywidualnej sprawie w oparciu o to orzeczenie.
